Kod e-recepty, jak zrealizować receptę w aptece i czego potrzebujesz

Żeby zrealizować e-receptę w aptece, wystarczy podać farmaceucie czterocyfrowy kod dostępu i swój numer PESEL. Kod przychodzi SMS-em albo e-mailem, a receptę widać też w Internetowym Koncie Pacjenta. Apteka może być dowolna, w całej Polsce, a leki z jednej recepty da się wykupić w kilku aptekach.

Choć e-recepta działa w Polsce od lat, wciąż budzi pytania. Co, jeśli SMS nie przyszedł? Czy można wykupić leki dla mamy? Co zrobić, gdy apteka nie ma całej ilości? Poniżej zebraliśmy odpowiedzi w jednym miejscu, prostym językiem.

Czym jest kod e-recepty

E-recepta to dokument elektroniczny zapisany w krajowym systemie P1. Lekarz nie drukuje jej na papierze, tylko podpisuje elektronicznie. Pacjent dostaje do niej dostęp przez kod, który składa się z czterech cyfr. Kod sam w sobie nie wystarczy, apteka zawsze potrzebuje też numeru PESEL osoby, na którą wystawiono receptę. Dzięki temu przypadkowo podejrzany kod nie daje nikomu dostępu do leków.

Jeżeli lekarz przepisze kilka leków w jednej sprawie, dostajesz jeden kod do całego pakietu recept. Nie musisz pamiętać kilku numerów.

Skąd wziąć kod e-recepty

Kod może dotrzeć do Ciebie na kilka sposobów. Wszystkie są równoważne:

• SMS na numer telefonu zapisany w Internetowym Koncie Pacjenta albo podany lekarzowi,
• e-mail z informacją o recepcie,
• Internetowe Konto Pacjenta (IKP) i aplikacja mobilna IKP, gdzie widać wszystkie wystawione recepty,
• wydruk informacyjny z kodem kreskowym, jeśli poprosisz o niego w przychodni.

W Recepcie kod wysyłamy SMS-em i e-mailem od razu po decyzji lekarza, a w panelu pacjenta zostaje historia wszystkich kodów. W temacie maila nie umieszczamy kodu, żeby nie był widoczny na podglądzie skrzynki. Cały proces od wywiadu do kodu opisujemy na stronie jak to działa.

Jak zrealizować e-receptę krok po kroku

1. Idziesz do dowolnej apteki stacjonarnej w Polsce.
2. Podajesz farmaceucie czterocyfrowy kod i numer PESEL. Możesz też pokazać SMS albo kod kreskowy w aplikacji IKP.
3. Farmaceuta pobiera receptę z systemu i widzi przepisane leki, dawki i ilości.
4. Decydujesz, czy wykupujesz wszystko, czy tylko część.
5. Płacisz za leki według cennika apteki, z refundacją, jeśli lekarz ją przyznał.

Za samą realizację recepty apteka nie pobiera żadnej opłaty. Płacisz wyłącznie za leki.

Czego potrzebujesz w aptece

Receptę może wykupić każdy, kto zna kod i PESEL. Nie potrzeba pisemnego upoważnienia. Dlatego kod traktuj jak hasło i przekazuj go tylko osobom, którym ufasz.

Realizacja częściowa i w kilku aptekach

Na jednej e-recepcie może być jeden lek, ale w pakiecie bywa ich kilka. Każdy lek z pakietu da się wykupić osobno, w innej aptece i w innym dniu, o ile recepta jest jeszcze ważna. To wygodne, gdy jedna apteka ma tylko część leków.

Recepta może też być zrealizowana częściowo, na przykład gdy apteka ma mniej opakowań, niż przepisał lekarz. Farmaceuta zapisuje w systemie, ile wydał, a resztę wykupisz później w tej samej albo innej aptece. Przy receptach na dłuższą terapię apteka może wydawać lek w częściach, odpowiednio do upływu czasu.

Ile jest ważny kod

Kod jest ważny tak długo, jak ważna jest recepta. Najczęściej to 30 dni od daty wystawienia albo od daty „realizacji od”, jeśli lekarz ją wpisał. Recepta na antybiotyk jest ważna 7 dni. Przy lekach przewlekłych lekarz może wystawić receptę z dłuższym terminem realizacji. Szczegóły i tabelę terminów znajdziesz na stronie ważność e-recepty.

Po upływie terminu kod przestaje działać i apteka nie wyda leku. Potrzebna jest wtedy nowa recepta, czyli nowa decyzja lekarza.

Gdy kod nie działa albo nie przyszedł

Najczęstsze problemy da się rozwiązać w kilka minut:

• SMS nie dotarł. Sprawdź e-mail i folder z wiadomościami niechcianymi. Zaloguj się do IKP, tam recepta jest widoczna zawsze. W Recepcie kod jest też w panelu pacjenta.
• Farmaceuta nie widzi recepty. Sprawdź, czy podajesz PESEL właściwej osoby. Przy recepcie na dziecko to PESEL dziecka, a nie rodzica.
• Recepta wygasła. Termin minął i apteka nie może jej zrealizować. Potrzebna jest nowa teleporada albo wizyta.
• Recepta została już wykupiona. Sprawdź w IKP, czy ktoś z bliskich nie zrealizował jej wcześniej.
• Apteka nie ma leku. Wykup go w innej aptece albo zapytaj farmaceutę o odpowiednik z tą samą substancją.

Zamiennik w aptece

Farmaceuta może zaproponować tańszy odpowiednik z tą samą substancją czynną, dawką i postacią. To standardowa praktyka. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy lekarz wpisał na recepcie adnotację „nie zamieniać”. Jeśli przyjmujesz lek na stałe i dobrze tolerujesz konkretnego producenta, powiedz o tym w aptece albo lekarzowi podczas teleporady.

Skąd wziąć e-receptę, gdy kończą się leki

E-receptę wystawia lekarz po ocenie, czy leczenie jest bezpieczne. Możesz pójść do swojej przychodni albo skorzystać z teleporady. W Recepcie wypełniasz wywiad, rozmawiasz z lekarzem na czacie, przez telefon albo wideo, a lekarz decyduje, czy wystawi receptę, zaleci badania, czy odmówi. Więcej o tym, jak to działa, piszemy na stronie recepta przez internet.

Recepty nie da się kupić bez rozmowy z lekarzem i nie obiecujemy jej z góry. Teleporada w abonamencie kosztuje od 34 zł miesięcznie przy płatności rocznej w planie Kontynuacja.

Bezpieczeństwo kodu

Kod e-recepty razem z PESEL-em daje dostęp do informacji o przepisanych lekach. Kilka prostych zasad:

• nie publikuj zdjęcia SMS-a z kodem w mediach społecznościowych,
• nie podawaj kodu przez telefon osobom, które dzwonią „z apteki” albo „z NFZ”,
• przekazuj kod tylko osobie, która naprawdę idzie po Twoje leki,
• po wykupieniu leków możesz usunąć SMS, recepta i tak zostaje w IKP.

E-recepta dla seniora

Starsze osoby często nie korzystają z SMS-ów ani z aplikacji. To nie przeszkadza w realizacji e-recepty. Kod może przyjść na telefon kogoś z rodziny, można go też zapisać na kartce razem z PESEL-em i zanieść do apteki. Wiele osób prosi o wydruk informacyjny, który ma kod kreskowy i nazwy leków. Farmaceuta skanuje go jak paragon.

Jeśli senior przyjmuje kilka leków stałych, warto prowadzić je w jednym miejscu. Pomaga to uniknąć sytuacji, w której jeden lek się kończy, a recepta na drugi już wygasła. W planie Rodzina opiekun widzi apteczkę bliskiej osoby i dostaje przypomnienia o końcu opakowania.

Recepta na kilka leków, czyli pakiet

Gdy lekarz w jednej sprawie przepisuje kilka leków, system tworzy pakiet recept. Każdy lek jest osobną receptą, ale cały pakiet ma jeden kod dostępu. W aptece farmaceuta widzi wszystkie leki z pakietu i może wydać je razem albo osobno.

Leki z pakietu mogą mieć różne terminy ważności. Jeśli w pakiecie jest antybiotyk i lek stały, antybiotyk trzeba wykupić w ciągu 7 dni, a lek stały zwykle w ciągu 30 dni. Warto zajrzeć do IKP, gdzie każdy lek ma swój termin.

Refundacja i cena leku

Na e-recepcie lekarz wpisuje poziom odpłatności, jeśli lek jest refundowany i są do tego wskazania. Ostateczną cenę liczy apteka. Ten sam lek w różnych aptekach może kosztować inaczej, zwłaszcza gdy jest pełnopłatny. Różnice bywają też między zamiennikami tej samej substancji.

Jeśli chcesz porównać ceny, możesz zadzwonić do kilku aptek i zapytać o konkretny lek. Do tego nie potrzebujesz podawać kodu. Kod podajesz dopiero w tej aptece, w której kupujesz.

Najczęstsze pytania przy ladzie

Farmaceuci słyszą codziennie te same pytania. Kilka odpowiedzi, które mogą oszczędzić czas:

• Nie trzeba drukować SMS-a. Wystarczy podać cztery cyfry z pamięci albo pokazać ekran telefonu.
• Kod nie działa w innym kraju tak samo jak w Polsce. Za granicą zasady zależą od kraju, dlatego przed wyjazdem warto wykupić leki na miejscu.
• Apteka nie widzi Twojej historii chorób, widzi tylko recepty, które realizuje.
• Farmaceuta może odmówić wydania leku, jeśli recepta budzi jego wątpliwości. To rzadkie, ale możliwe.

Co widzi farmaceuta, a czego nie

Wiele osób obawia się, że po podaniu kodu farmaceuta zobaczy całą historię leczenia. Tak nie jest. Farmaceuta widzi receptę, którą realizuje: nazwę leku, dawkę, ilość, dawkowanie, odpłatność i dane lekarza. Nie widzi wywiadu, rozpoznań z innych wizyt ani recept, których nie podałeś.

Farmaceuta może jednak zapytać, czy przyjmujesz inne leki, i doradzić, jak przyjmować nowy lek. To część jego pracy. Rozmowa w aptece bywa cennym uzupełnieniem teleporady, zwłaszcza przy pierwszym opakowaniu nowego preparatu.

E-recepta a apteka internetowa

Część leków na receptę można zamówić przez internet z odbiorem w aptece stacjonarnej. Podajesz wtedy kod i PESEL w formularzu apteki, a lek odbierasz na miejscu. Wysyłka leków na receptę do domu jest w Polsce ograniczona przepisami, dlatego najczęściej działa model rezerwacji z odbiorem osobistym.

Przy takiej rezerwacji pamiętaj, że recepta musi być nadal ważna w dniu odbioru. Jeśli zarezerwujesz antybiotyk szóstego dnia, a odbierzesz go ósmego, apteka go nie wyda.

Kod w Internetowym Koncie Pacjenta

Internetowe Konto Pacjenta to najpewniejsze miejsce, w którym znajdziesz każdą e-receptę, niezależnie od tego, kto ją wystawił. Logujesz się profilem zaufanym, bankowością elektroniczną albo e-dowodem. W zakładce z receptami widać wszystkie recepty, ich kody, terminy i stan realizacji, czyli to, ile już wykupiono.

W IKP możesz też ustawić, żeby kody przychodziły SMS-em albo e-mailem, oraz upoważnić bliską osobę do wglądu w Twoje recepty. To przydatne przy opiece nad rodzicami.

W nagłym stanie dzwoń pod 112

Teleporada i e-recepta służą do spraw planowych. Jeśli Ty albo ktoś obok ma objawy zagrożenia życia, na przykład duszność, ból w klatce piersiowej, utratę przytomności albo objawy udaru, dzwoń pod numer 112.